Najsławniejsze starożytne książki wszechczasów

Autorzy z czasów antycznych pozostawili po sobie niesamowitą spuściznę w postaci wielu interesujących i wybitnych dzieł, które po dziś dzień fascynują, inspirują, a przy okazji stanowią kopalnię wiedzy o ludziach, mitach i legendach starożytnych. Znajdziemy u nich różne niesamowite, ale często i trudne opowieści o miłości, przyjaźni, nienawiści czy zemście.

Staniemy oko w oko z wielką historią i polityką, ale i będziemy mogli podejrzeć najzwyklejsze życie. Poznamy najsławniejszych bohaterów w historii literatury, ale i odkryjemy archetypy postaci, motywów czy schematów.

Odyseja”, Homer

Tytuł oryginału: (gr. Ὀδύσσεια Odysseia)

Autor: Homer – żył w VIII wieku p.n.e., grecki pieśniarz wędrowny, epik, śpiewak i recytator. Przypisuje mu się autorstwo dwóch wielkich eposów – „Iliady” i „Odysei”,

Polskie tłumaczenia: Lucjan Siemieński (1873), Józef Wittlin (1924, 1931, 1957), Jan Parandowski (1953).

Obok „Iliady” to jedna z najbardziej znanych książek, jakie kiedykolwiek powstały na świecie! Tak naprawdę zawarta w niej opowieść, to o wiele więcej niż podróż Odyseusza pragnącego powrócić do swojej Itaki.

Jest to drugi z dwóch epickich poematów przypisywanych starożytnemu greckiemu poecie Homerowi i zwykle uważany za drugie zachowane dzieło literatury zachodniej. Powstał prawdopodobnie pod koniec VIII wieku p.n.e. i jest po części kontynuacją „Iliady”. Powszechnie uznaje się go za jedną z wielkich historii wszechczasów. Miał silny wpływ na późniejszą literaturę europejską, zwłaszcza renesansową.

Opowieść skupia się na greckim bohaterze o imieniu Odyseusz (w rzymskich mitach był znany jako Ulisses) i jego długiej podróży do domu do Itaki po upadku Troi. Wypełniona przygodami dziesięcioletnia podróż zaprowadziła go przez Wyspy Jońskie i Peloponez aż do Egiptu, Afryki Północnej i zachodniego Morza Śródziemnego, a niezadowolony bóg morski Posejdon próbował uniemożliwić mu dotarcie do domu.

Charakter Odyseusza ucieleśnia wiele ideałów, do których dążyli starożytni Grecy. Znajdziemy tu męstwo, lojalność, pobożność i inteligencję. Homer jednak nie przedstawia nam go tylko jako bohatera, pokazuje nam również jego ludzką twarz – popełnia on błędy, wpada w tarapaty, traci swój temperament. Mamy także możliwość przyjrzenia się mu w wielu rolach: jako męża, ojca i syna, ale także jako sportowca, kapitana armii, marynarza, stolarza, gawędziarza, obdartego żebraka czy kochanka.

Wśród tematów podejmowanych przez Homera w „Odysei” można znaleźć: powrót do domu, zemstę, przywrócenie porządku, gościnność, szacunek dla bogów, porządek i losy, a także lojalność.

Metamorfozy”, Owidiusz

Tytuł: łac. Metamorphoseon, Libri Quindecim, znany także pod nazwą „Przemiany”,

Autor: Owidiusz (Publiusz Owidiusz Nazo lub Publiusz Owidiusz Nazon) – żył w latach 43 rok p.n.e.-17/18 rok n.e., rzymski poeta, często uważany za autora najwybitniejszego elegika starożytności. Razem z Wergiliuszem i Horacym uznawany za jednego z najważniejszych twórców poezji łacińskiej i europejskiej,

Polskie tłumaczenie: przekłady staropolskie: Walerian Otfinowski (1638), Jakub Żebrowski (1636), Bruno Kiciński (1845), współczesne: prof. Stanisław Stabryła (1995).

Owidiusz pracował nad swoim dziełem od 2 do 8 roku n.e. Jest to epicki utwór opisujący twórczość i historię świata, zawierający wiele najbardziej znanych i lubianych historii z mitologii greckiej; trzeba jednak podkreślić, że auto skoncentrował się na postaciach śmiertelnych niż na bohaterach czy bogach. Każda historia zawiera jakąś transformację /metamorfozę jako połączenie, które łączy je wszystkie razem w całość.

Utwór ten opowiada o powstaniu świata, zwierząt, roślin i ciał niebieskich. Pierwsze pięć ksiąg przedstawia najstarsze mity, kolejne pięć to mity o Herkulesie, a jako ostatnie pojawiają się mity trojańskie, italskie i rzymskie.

„Metamorfozy” często nazywane są „udawaną epopeją”. Zamiast podążać za aktami wielkiego bohatera, jak czynią to tradycyjne eposy, Owidiusz przeskakuje z historii na fabułę, często z niewielkim lub zerowym powiązaniem, z tym, że wszystkie one wymagają transformacji tego czy innego rodzaju.

Powracającym motywem, podobnie jak w przypadku niemal wszystkich prac Owidiusza, jest miłość. W odróżnieniu od przeważnie romantycznych wyobrażeń o niej, które zostały „wynalezione” w średniowieczu, autor „Metamorfoz” postrzegał ją bardziej jako niebezpieczną i destabilizującą siłę niż pozytywną moc nad wszystkimi, zarówno śmiertelnikami, jak i bogami. Pojawia się także temat zemsty, często jest motywacją do transformacji, ponieważ bogowie mszczą się i zmieniają śmiertelników w ptaki lub zwierzęta, aby udowodnić własną wyższość.

Nie wiesz, gdzie można znaleźć wysokiej klasy tłumacza specjalizującego się w literaturze i kulturze antycznej? Chcesz dotrzeć do eksperta, który posiada bogate doświadczenie, ale i znany jest z bardzo dużych umiejętności i wiedzy? Najprościej nawiązać kontakt z odpowiednią osobą przez renomowane biuro tłumaczeń.

Uczta”, Platon

Tytuł: (gr. Συμπόσιον Sympósion),

Autor: Platon – żył w latach 427-347 p.n.e., grecki filozof, uczeń Sokratesa, twórca tzw. idealizmu platońskiego,

Polskie tłumaczenia: Władysław Witwicki, Edward Zwolski, Andrzej Serafin.

To seria przemówień na temat miłości (eros), które wygłaszane są na przyjęciu w starożytnej Grecji. Poruszane tu są takie kwestie, jak to, czym jest miłość, relacje międzyludzkie poprzez miłość, jakie rodzaje miłości są godne pochwały czy cel miłości. Jest to pierwszy ważny tekst filozoficzny o miłości w literaturze zachodniej.

Jest tekstem filozoficznym napisanym przez Platona, nad którym pracował w latach 384-372 p.n.e. Przemówienia wygłaszane są przez grupę znamienitych mężczyzn przybyłych na ucztę. Wśród nich są: Fajdros, Pauzaniasz, Eryksimachos, Arystofanes, Agaton, Sokrates i Alkibiades. Uczta odbywa się w domu Agatona w Atenach. Dialog ten jest jednym z głównych dzieł Platona, które doceniane jest za zawartość filozoficzną i jakość literacką.

„Uczta” jest niewątpliwie najbardziej wpływowym i ważnym dziełem o miłości w całej zachodniej literaturze. Od neoplatonizmu do średniowiecznego mistycyzmu, od Augustyna po Dantego, od Ficina po Freuda, jego główne spostrzeżenia – tożsamość piękna i dobra, miłość jako zbiór stopni progresywnych, kolejne szczeble w dążeniu do osobistej nieśmiertelności, miłość jako uniwersalna zasada twórcza lub święta siła – ukształtowały zachodnie idee i postawy na wszystkich poziomach kultury.

Eneida”, Wergiliusz

Tytuł: (łac. Aeneis),

Autor: Wergiliusz – Publiusz Wergiliusz Maro /Publiusz Wergiliusz Maron, żył w latach 70-19 p.n.e., rzymski poeta, jeden z najważniejszych twórców w dziejach światowej literatury,

Polskie tłumaczenia: istnieje 7 kompletnych polskich przekładów, w tym tłumaczenie Andrzeja Kochanowskiego (1590), Jacka I. Przybylskiego (1811), Franciszka Wężyka (1878), Tadeusza Karyłowskiego (1924), Wandy Markowskiej (1970), Ignacego Wieniewskiego (1971) i Zygmunta Kubiaka (1987, wznowione w 1998).

To epicki poemat Wergiliusza, wybitnego poety Cesarstwa Rzymskiego. Było to jego ostatnie dzieło, tworzył je od 29 roku p.n.e. do śmierci w 19 roku p.n.e. Opowiada historię Trojańczyka Eneasza, legendarnego protoplasty Rzymian, który po latach błądzenia po upadku Troi udał się do Włoch, aby tam walczyć, ostatecznie stając się przodkiem narodu rzymskiego.

Jest to najbardziej znane dzieło Wergiliusza, uważane za arcydzieło literatury rzymskiej przez ówczesnych Rzymian, a płynność jego rygorystycznie ustrukturyzowanej poezji i żywych obrazów ludzkich emocji sprawiły, że stało się ono jednym z największych poematów w historii.

Podkreśla się tu ideę ojczyzny jako źródła tożsamości, a długie wędrówki Trojan na morzu służą jako metafora dla rodzaju podróży, która jest charakterystyczna dla życia w ogóle. Kolejnym tematem będą więzi rodzinne, szczególnie silny związek między ojcami i synami. Temat ten odzwierciedla także reformy moralne augustowskie i być może miał na celu dać przykład młodym rzymianom.

Pojawia się tu też temat losu i przeznaczenia. Kierunek i przeznaczenie Eneasza jest z góry ustalony, a jego rozmaite cierpienia i chwały w bitwie i na morzu po prostu odkładają to niezmienne przeznaczenie. Siła losu przewyższa moc bogów w hierarchii nadprzyrodzonych sił. Często kojarzy się z wolą Jowisza, najpotężniejszego ze wszystkich bogów.

Ze względu na to, że zniszczy on wolę wszystkich innych, ingerencja w życie Eneasza przez pomniejszych bogów, którzy starają się rozwijać swoje osobiste interesy tak bardzo, jak tylko mogą w ramach konturów większego przeznaczenia, tak naprawdę nie wpływają na ogólny wynik wydarzeń. Eneasz zachowuje zdrowy rozsądek, a także własne życie podporządkowując własne lęki i pragnienia żądaniom losu i regułom pobożności. Los bowiem dla Wergiliusza był boską, religijną zasadą, która określa bieg historii i osiągnęła punkt kulminacyjny w Imperium Rzymskim.

Dzieje”, Herodot

Tytuł: stgr. Ἱστορίαι Historiai, łac. Historiae),

Autor: Herodot z Halikarnasu – żył w latach 484-426 p.n.e., grecki historyk, nazywany Ojcem Historii, a także Ojcem Geografii,

Polskie tłumaczenia: Antoni Oppeln-Bronikowski, Seweryn Hammer.

To utwór dydaktyczny napisany przez starogreckiego poetę Hezjoda. Najprawdopodobniej powstał ok. 700 roku p.n.e. (lub wcześniej) i jest pierwszym przykładem greckiej poezji dydaktycznej.

Uosabia doświadczenia codziennego życia i pracy, tworząc swego rodzaju kalendarz pasterski, który przeplata się z epizodami bajek, alegorii, rad i historii osobistej. Być może został napisany na tle kryzysu agrarnego w Grecji kontynentalnej, który zainspirował falę udokumentowanych kolonizacji w poszukiwaniu nowej ziemi.

Obraca się wokół dwóch ogólnych prawd: praca jest uniwersalnym losem człowieka, ale ten, kto jest chętny do pracy, zawsze będzie żył. Hezjoda określa życie uczciwej pracy (uważa je za źródło wszelkiego dobra) i atakuje bezczynność, sugerując, że zarówno bogowie, jak i ludzie nienawidzą próżnowania.

Zależy ci na znalezieniu najwyższej klasy tłumacza zajmującego się przekładaniem literatury? Chcesz, aby była to osoba z odpowiednim wykształceniem, dużym doświadczeniem i szeroką wiedzą? Właściwego eksperta najprościej znaleźć przez sieć kontaktów renomowanego biura tłumaczeń.